Pałac Detenice

Pałac Detenice to wyjątkowy zabytek architektury barokowej w Czechach. Obiekt zachwyca kunsztowną architekturą, historycznymi wnętrzami oraz unikatowymi zbiorami mebli i dzieł sztuki. Zamek otacza czterohektarowy park, który zachował oryginalny układ przestrzenny z XVIII wieku, ozdobiony rokokowymi posągami i barokową fontanną.

Powstanie miejscowości Detenice wiąże się z legendą o księciu Oldřichu, który w połowie XI wieku znalazł w tym miejscu dwóch porzuconych chłopców. Książę zaopiekował się nimi i powierzył im opiekę kilku osób ze swojego ludu. Na cześć dzieci mieszkających w osadzie nadano jej nazwę Detenice.

Znajdująca się na miejscu obecnego pałacu pierwotna drewniana twierdza została przebudowana na gotycki, kamienny obiekt przez Beneša z Wallensteina i Dětenic w latach 1269-1318. Do dziś na terenie pałacu można zobaczyć pozostałości wieży zamkowej oraz wczesnogotyckich piwnic. Według podań Beneš Bílý potajemnie czytał księgi husyckie w domku Na Viničkách, ukrywając je przed swoją żoną katoliczką.

Historia Pałacu Detenice

W 1503 roku majątek nabyli panowie z Křinca, wprowadzając zmiany w architekturze obiektu. Jiří Křinecký, ostatni przedstawiciel rodu Ronovców, zlecił budowę charakterystycznej wieży zegarowej i przeprowadził gruntowną przebudowę gotyckiej twierdzy w stylu renesansowym. Jego polityczne wybory zaważyły jednak na losach posiadłości. Po aktywnym udziale w powstaniu przeciwko Ferdynandowi II, jego majątek został skonfiskowany i sprzedany na aukcji Albrechtowi von Wallensteinowi. Według przekazów historycznych, Jiří Křinecký miał zostać stracony na Rynku Staromiejskim wraz z 27 czeskimi szlachcicami, jednak udało mu się uciec do Saksonii. Przed ucieczką ukrył swój majątek w tajnych przejściach piwnic zamkowych, licząc na to, że kiedyś po niego wróci. Legendy mówią, że skarb ten do dziś nie został odnaleziony.

Po śmierci potężnego Albrechta z Wallensteina w 1634 roku zamek przejął jego bratanek Adam z Wallensteina. Ród ten znacząco przyczynił się do rozwoju posiadłości i okolicznych terenów. Szczególnie zasłużył się Oktawian (1670-1717), wnuk Adama, który ufundował figurę św. Jana, symbolizującą ofiarę zarazy, a także figurę Matki Boskiej w Suchánku oraz figurę Barbary w parku zamkowym. Z jego inicjatywy wzniesiono pomnik św. Jana Nepomucena na rynku w Dětenicach oraz wybudowano kaplicę zamkową. Dbając o edukację lokalnej społeczności, w 1673 roku zlecił również budowę szkoły w Dětenicach.

Dzieje pałacu zostały znacząco zmienione przez hrabiego Jana Clamm-Gallasa, który nabył posiadłość w 1760 roku. Z jego inicjatywy wycięto znaczną część okolicznych lasów, wybudowano Nowy Dziedziniec oraz przeprowadzono znaczącą przebudowę zamku w stylu późnobarokowym, nadając mu obecny kształt architektoniczny. Clamm-Gallas założył również winnice na wzgórzu niedaleko Osenic, znane dziś jako Na Viničkách. Historia jego syna Karela jest równie interesująca – wybudował on uzdrowisko Na Viničkách dla swojej chorej żony. Mimo codziennych zabiegów leczniczych, kobieta zmarła, pozostawiając trzyletnią córeczkę. Hrabia, nie mogąc pogodzić się z tą stratą, popełnił samobójstwo, a opiekun małej Aloisie sprzedał majątek.

W 1790 roku posiadłość nabył baron Wimmer, który przyczynił się do gospodarczego rozwoju regionu, zakładając tartak przy stawie Hasinský. Kolejny właściciel, Filip Wessenberk, zarządzający majątkiem w latach 1808-1866, podjął decyzję o usunięciu większości okolicznych stawów, co znacząco zmieniło lokalny krajobraz. W 1820 roku przeprowadził gruntowną renowację zamku, nadając mu obecną formę architektoniczną, odrestaurował kaplicę zamkową oraz założył Dwór Filipin. Filip znany był z zamiłowania do podróży – przywieziono z nich egzotyczne zwierzęta, w tym małpkę i małego czarnego psa imieniem Táha, który został ochrzczony w kościele w Osenicach i otrzymał imię Jindřich. Po śmierci Wessenberka, będącego członkiem Zakonu Kawalerów Maltańskich, majątek w 1867 roku przeszedł w posiadanie tego zakonu.

Okres własności Zakonu Kawalerów Maltańskich (1866-1903) przyniósł znaczący rozwój infrastruktury regionu. Założono cegielnię w Osenicach (1900), otwarto strategiczną linię kolejową z Bakova do Kopidlna (1882), przeprowadzono gruntowny remont browaru, wybudowano kaplicę na wiejskim rynku (1876), a w Dětenicach na miejscu spalonej gorzelni wzniesiono nową szkołę (1876). Park zamkowy został rozbudowany o nowe rokokowe posągi i ozdobną fontannę zamkową, a sam zamek wzbogacono o reprezentacyjne tarasy.

Znaczące zmiany nastąpiły w 1903 roku, kiedy Dětenice nabyli bracia Bloch. Nowi właściciele intensywnie modernizowali posiadłość – przebudowali podwórza, wybudowali polną drogę i jako pierwsi doprowadzili do elektryfikacji wsi, wprowadzając region w erę nowoczesności.

Ostatnim prywatnym właścicielem majątku przed nacjonalizacją był inż. Emanuel Řehák, który zarządzał posiadłością w latach 1926-1945. Řehák słynął z otwartości wobec lokalnej społeczności – regularnie zapraszał mieszkańców Dětenic do pałacu na dożynki i inne uroczystości, wspierając integrację lokalnej społeczności. Ten okres prosperity zakończył się wraz z politycznymi zmianami po II wojnie światowej. W 1948 roku majątek Řeháka został znacjonalizowany przez komunistyczne władze.

Po nacjonalizacji w budynku pałacu początkowo mieściła się szkoła ogrodnicza, a od 1959 roku szkoła specjalna z internatem. W 1991 roku szkołę specjalną zamknięto i przeniesiono w inne miejsce, a opuszczony zamek stopniowo popadał w ruinę, stając się własnością starostwa powiatowego w Jiczynie. W 1998 roku obiekt został odkupiony od państwa przez przedsiębiorcę Pavla Ondráčka, który w ciągu dwóch lat przeprowadził gruntowną i staranną rekonstrukcję. Dzięki tym wysiłkom w 2000 roku zamek ponownie udostępniono zwiedzającym, przywracając mu dawną świetność i otwierając nowy rozdział w jego długiej historii.

Zamkowy browar

Browar Zamkowy Dětenice stanowi istotny element kompleksu zabytkowego. Częściowo przebudowany na średniowieczny pub, zachował zabytkowe wnętrza do produkcji niefiltrowanego piwa według oryginalnej receptury. Zwiedzający mogą zobaczyć słodownię, bednarkę, warzelnię, laboratoria, piwnice chmielowe, piwnice leżakowe, bar oraz lodownię.

Historia browaru sięga 1790 roku, kiedy hrabia Clam-Gallas wybudował budynek browaru z piwnicami typu lager, co zwiększyło produkcję piwa do 1000 hl rocznie. W 1822 roku baron Wessenberg zlecił budowę słodowni. Pod koniec XIX wieku, za czasów Zakonu Kawalerów Maltańskich, produkcja piwa wzrosła do 8000 hl rocznie. Piwo z Dětenic cieszyło się uznaniem nawet na dworze cesarza Franciszka Józefa.

W 1903 roku browar kupili bracia Bloch, zwiększając produkcję do 12 000 hl rocznie. W 1927 roku obiekt nabył inż. Řehák, który wynajął go piwowarowi Čeňkowi Petákowi. Niestety, w 1948 roku nastąpiła nacjonalizacja, a w 1955 roku browar został zamknięty. Dopiero w 2000 roku nowi właściciele przywrócili tradycyjną produkcję piwa według historycznej receptury.

Muzeum piwa

Muzeum piwa w Dětenicach prezentuje długą tradycję warzenia tego trunku w regionie. W ramach historycznego browaru zamkowego turyści poznają receptury piwa warzenego od stuleci. Główne atrakcje muzeum to poznanie tajników produkcji piwa według oryginalnej receptury rycerza-rozbójnika Artura, a także możliwość zobaczenia starannie odrestaurowanych piwnic browaru.

Piwo z Dětenic słynęło kiedyś jako „perła wśród czeskich piw”. W browarze warzono czarną dwunastkę piwa miłosnego oraz Dětenicką dziesiątkę. Po latach zapomnienia od 1955 roku, kiedy browar popadł w ruinę, w 2000 roku nowi właściciele przywrócili mu świetność. Dziś turyści mogą podziwiać piękne zabytkowe piwnice, w tym Starą Piwnicę z barokowymi sklepieniami, w której obecnie mieści się średniowieczny pub.

Turnieje rycerskie

Jedną z głównych atrakcji pałacu Detenice są widowiskowe turnieje rycerskie odbywające się na specjalnie zbudowanej arenie. Średniowieczna arena powstała po remoncie stajni w 2009 roku. Turnieje organizowane są od kwietnia do października według ustalonego harmonogramu. W sezonie wiosennym i jesiennym odbywają się w weekendy o godzinie 14:00, natomiast w lipcu i sierpniu – codziennie z wyjątkiem poniedziałków.

W programie turniejów widzowie mogą podziwiać popisy wojowników, pokazy jazdy konnej, prezentacje broni z XIV, XV i XVI wieku, a wszystko to w wykonaniu grupy Ordo Kromen. Spektakle odbywają się niezależnie od warunków pogodowych dzięki zadaszonej trybunie. Organizatorzy nie wymagają wcześniejszych rezerwacji na turnieje rycerskie.

Średniowieczna karczma

Dopełnieniem oferty turystycznej pałacu jest średniowieczna karczma, która powstała w części dawnego browaru. To wyjątkowe miejsce pozwala gościom przenieść się w czasie i doświadczyć atmosfery średniowiecznych biesiad. Karczma stanowi integralną część kompleksu zabytkowego, przyciągając turystów poszukujących autentycznych historycznych wrażeń połączonych z możliwością degustacji tradycyjnego piwa warzonego według dawnych receptur.

Zwiedzanie Pałacu

Ceny biletów

• Ceny w PLN wyliczono przy średnim kursie 1 CZK = 0,18 PLN.
• Dzieciom poniżej 3 lat przysługuje bezpłatny wstęp.
• Wycieczka w języku obcym (angielskim lub niemieckim) dla grupy do 10 osób wiąże się z dodatkową opłatą w wysokości 700 CZK.
• Wstęp do parku jest bezpłatny po zakupie biletu wycieczkowego.